1. Thứ tự thực hiện các phép tính
a) Biểu thức không có dấu ngoặc
Thực hiện theo thứ tự ưu tiên: Lũy thừa \(\rightarrow\) Nhân và Chia \(\rightarrow\) Cộng và Trừ.
b) Biểu thức có dấu ngoặc
Thực hiện thứ tự ưu tiên dấu ngoặc từ trong ra ngoài: Ngoặc tròn \(( )\) \(\rightarrow\) Ngoặc vuông \([ ]\) \(\rightarrow\) Ngoặc nhọn \(\{ \}\).
Ví dụ minh họa:
Tính giá trị biểu thức: \[ A = 1,2 - 3^2 + 7,5 : 3 \]
Lời giải:
\[ A = 1,2 - 9 + 2,5 = -7,8 + 2,5 = -5,3 \]2. Khái niệm Đẳng thức và Tính chất
a) Định nghĩa đẳng thức
Đẳng thức có dạng \( A = B \), trong đó \( A \) là vế trái (\(V_T\)) và \( B \) là vế phải (\(V_P\)).
b) Tính chất cơ bản (Sự thăng bằng)
- Nếu \( a = b \) thì \( b = a \).
- Nếu \( a = b \) thì \( a + c = b + c \) (Cùng thêm hoặc bớt một lượng không đổi ở cả hai vế).
3. Quy tắc chuyển vế
Khi chuyển một số hạng từ vế này sang vế kia của một đẳng thức, ta phải đổi dấu số hạng đó:
- Dấu cộng \((+)\) chuyển vế đổi thành dấu trừ \((-)\): \( a + b = c \Rightarrow a = c - b \)
- Dấu trừ \((-)\) chuyển vế đổi thành dấu cộng \((+)\): \( a - b = c \Rightarrow a = c + b \)
Ví dụ minh họa chi tiết:
Tìm \( x \), biết: \( x + \frac{1}{2} = -\frac{6}{7} \)
Các bước thực hiện:
- Bước 1: Giữ \( x \) ở vế trái.
- Bước 2: Chuyển \( +\frac{1}{2} \) sang vế phải \(\rightarrow\) Đổi thành \( -\frac{1}{2} \).
- Bước 3: Viết phương trình mới: \( x = -\frac{6}{7} - \frac{1}{2} \)
- Bước 4: Quy đồng và tính kết quả: \[ x = -\frac{12}{14} - \frac{7}{14} = -\frac{19}{14} \]
4. Toán học quanh ta: Bánh chưng ngày Tết
Tính khối lượng thịt trong một chiếc bánh chưng nặng \( 0,8\text{ kg} \), biết các nguyên liệu khác gồm: Gạo nếp \( 0,5\text{ kg} \), Đậu xanh \( 0,125\text{ kg} \), Lá dong \( 0,04\text{ kg} \).
Lời giải:
Khối lượng thịt trong chiếc bánh chưng là:
\[ \text{Thịt} = 0,8 - (0,5 + 0,125 + 0,04) = 0,8 - 0,665 = 0,135\text{ (kg)} \]5. Mẹo ghi nhớ và lưu ý quan trọng
- Quy tắc ngoặc: Tròn trước, vuông giữa, nhọn sau cùng!
- Thứ tự phép tính: Nhân chia ưu tiên, cộng trừ nối đuôi.
- Chuyển vế: Luôn đổi dấu ngay khi chuyển vế số hạng.
- Tính toán hỗn hợp: Khi biểu thức chứa cả số thập phân và phân số, nên đưa về cùng một dạng trước khi tính.
- Xử lý dấu âm: Khi gặp biểu thức chứa \( -x \) (như \( 9 - x = 2 \)), nên chuyển \( -x \) sang vế phải thành \( +x \) để dễ tính toán.